Doç. Dr. Hakan Tuna

Beyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı

Bel Fıtıgı

Bel fıtığı

Omurgadaki intervertebral diskler biribirine komşu iki omur arasında bulunur ve omurgadaki şok emici yastık görevi görürler. Diskler tüm omurga boyunca ilerleyen kuvvetleri dağıtmakla görevlidirler. Aynı zamanda komşu iki omur arasındaki normal hareketleri kontrol ederek bir sabitleyici görevi de yaparlar. Diskler yıpranmaya başladığında bu işlevlerini tam olarak yerine getiremezler. Disk hernileri (fıtıklar) iç kısımda bulunan ve jöle kıvamında olan nökleus pulposusun zayıflamış olan dış tabakadan (annulus fibrosus) dışarıya doğru bombeleşmesi veya taşması ile ortaya çıkarlar.

Günümüzde artık neredeyse tüm insanların belinde dejeneratif (artritik) degişiklikler olsa da, bu değişikliklerin hepsi fıtığa neden olmaz. Bel fıtıkları ağır bir yük kaldırma gibi bir travma veya sürekli olarak eğilip bükülme hareketleri sonrasında gelişebilir. Çoğu zamanda disk hiçbir travma olmaksızın kendiliğinden fıtıklaşabilir ve bu durumlarda hastalar genellikle  "sabah uyandığımda belim ağrıyordu" diye ifade ederler.

Bel fıtığının belirtileri arasında bel ve bacak ağrısı vardır. Hastalar aynı zamanda bir veya heriki bacaklarında uyuşma, karıncalanma ve kuvvetsizlik de hissedebilirler. Çok ilerlemiş durumlarda, çok büyük fıtıklar barsak ve mesaneye giden sinirlere bası yaparak idrar ve büyük abdest kaçırmaya neden olabilirler. Hissedilen bel ağrısının nedeni fıtıklaşan diskin kendi etrafındaki sinir liflerinin uyarılmasıdır. Genellikle radikülopati olarak adlandırılan ve kalçadan bacağa doğru yayılan ağrı veya uyuşukluğun nedeni ise bel omurlarından çıkarak bacaklara doğru ilerleyen sinirlerin fıtık tarafından basıya uğramalarıdır.

Bel fıtığı tanısı için çeşitli teşhis yöntemleri vardır. Düz bel filmleri siyatiğe neden olabilecek muhtemel diğer sebepleri ortadan kaldırmak için kullanılır ancak fıtığın varlığını göstermez. Fıtığın kendisinin ortaya konması genellikle manyetik rezonans (MR) tetkiki ile mümkün olur.

Fıtıklaşan disklerin çoğu ıstırahat ve ilaçlar ile iyileşir. Hastaların pek coğunda kısa süreli bir fiziksel aktivite kısıtlaması ve yanında kullanılacak çeşitli ilaçlarla bel ve bacak ağrısı azalacaktır.  Şikayetleri birkaç haftada geçmeyen hastalarda ise fizik tedavi faydalı olabilir. Bazı hallerde şikayetleri control altına almak için sıkışan sinirlerin etrafına yangıyı önleyici ilaçlar enjekte etmek (epidural steroid) gerekebilir. Eğer tüm koruyucu tedavilere rağmen bacak ağrısı kesilmezse fıtıklaşarak sinirin üzerine bası oluşturan disk parçasını çıkartmak için ameliyat gerekir. Ameliyatın amacı sinirin üzerindeki basıyı ortadan kaldırmak ve bacak ağrısını geçirmektir. Böyle bir ameliyattan sonra tam iyileşme genellikle bir ila üç ay arasında olur. Doç. Dr. Hakan Tuna bugüne kadar edindiği tecrübe ile bel fıtığınız için en uygun tedavi şeklini size sunacaktır.